Grondbeleid

Het grondbeleid heeft invloed op en hangt samen met de uitvoering van bijna alle programma’s. De beschikbaarheid van grond is belangrijk voor diverse maatschappelijke activiteiten. Grondbeleid beschrijft waarom wij grond in eigendom hebben, waarom en hoe we grond verwerven, waarom grond van functie verandert en hoe we grond beheren en uitgeven. Onze uitgangspunten en werkwijze zijn vastgelegd in de Nota grondbeleid 2017, gemeente Zutphen.

Wanneer het gaat om exploitatie van gronden gaat het al snel om veel geld met daarbij grote risico’s. Het zijn veelal complexe projecten met een lange looptijd waar veel partijen bij betrokken zijn. Het totaal financieel overzicht van alle grondexploitaties, reserves en voorzieningen staat beschreven in de Meerjaren Prognose Grondzaken 2026-1.

Het saldo van de gemaakte kosten en de gerealiseerde opbrengsten is de boekwaarde. Samen met de nog te maken kosten en nog te realiseren opbrengsten geeft dat het verwacht resultaat. Wanneer het verwacht resultaat een verlies is, moet een voorziening worden getroffen. Deze voorziening en andere kosten worden betaald uit de reserves.

In onderstaande grafiek is het verwachte verloop van de boekwaarde weergegeven met een blauwe lijn. Aangezien ervan uitgegaan wordt dat een boekwaarde kosten zijn, is in onderstaande grafiek een negatief bedrag dus een positieve boekwaarde. Een positieve boekwaarde is gunstig omdat dan geen rentekosten betaald worden vanuit de grondexploitatie, maar juist worden ontvangen. 

Er is in deze grafiek nog geen rekening gehouden met de nieuwe ontwikkelingen: De Kleine Linie, De Hoven Noord en de Zeeheldenbuurt. Hiervoor zijn nog geen grondexploitaties vastgesteld. Op het moment dat deze vastgesteld worden door de Raad, worden deze meegenomen in de grafiek.

Het verwachte resultaat op eindwaarde (= na het afsluiten van alle lopende exploitaties in 2032) bedraagt een winst van € 3,7 miljoen. 

Voor de volgende projecten wordt een verlies verwacht en is een verliesvoorziening op basis van eindwaarde getroffen.

Eind 2025 zijn de grondexploitaties van Noorderhaven en van Helbergen afgesloten. Daarbij zijn de winst- en verliesnemingen verwerkt in de jaarrekening 2025. Voor 2026 worden geen tussentijdse winsten verwacht. 

De Reserve GZ exploitatieresultaten kan nog fors afnemen. De oorzaak ligt in onzekerheden in de (nieuw te openen) grondexploitaties of bestuurlijke keuzes, zoals programma en/of bestemming. Daardoor is het mogelijk dat op termijn verliesvoorzieningen opgehoogd moeten worden.

Exploitatie van (bouw)grond gaat altijd gepaard met risico’s. Afhankelijk van de aard, omvang en duur van een project kunnen deze risico’s groot of klein zijn. Risico’s bestaan uit kansen en bedreigingen. Om de financiële gevolgen van bedreigingen op te kunnen vangen, wordt de Reserve GZ exploitatieresultaten aangehouden. Deze reserve vormt het zogeheten 'weerstandsvermogen van het grondbedrijf'.

Jaarlijks wordt een risicoanalyse gemaakt om te bepalen hoe hoog het benodigde weerstandsvermogen is. Zie hiervoor de MPG 2026-1.

De omvang van de reserve is voor de komende vijf jaar toereikend voor de lopende projecten en voorbereidingskredieten. Wanneer nieuwe grondexploitaties worden gestart, wijzigt het risicoprofiel en het benodigde weerstandsvermogen. Voor de komende jaren worden 3 nieuwe grondexploitaties verwacht:
•    De Kleine Linie
•    De Zeeheldenbuurt
•    De Hoven Noord